چهارشنبه / ۱۴ مرداد / ۱۴۰۵ Wednesday / 5 August / 2026
×
در یازدهمین سالگرد درگذشت منصور نریمان

از پاره کردن سیم‌های تار پدر تا تبدیل شدن به «پدر عود ایران»

همزمان با یازدهمین سالگرد درگذشت منصور نریمان، زندگی و میراث هنرمندی مرور می‌شود که از کودکی با عشق به موسیقی مسیر خود را آغاز کرد و با سال‌ها نوازندگی، آموزش و پژوهش، به عنوان «پدر عود ایران» شناخته شد.
از پاره کردن سیم‌های تار پدر تا تبدیل شدن به «پدر عود ایران»

کودکی در خانواده‌ای اهل موسیقی

به گزارش ویدئوخبر ، منصور نریمان ۲۰ اسفند ۱۳۱۴ در مشهد متولد شد. پدرش که نوازنده تار، سه‌تار و نی بود، از همان سال‌های کودکی آموزش موسیقی را آغاز کرد و او را با ردیف‌ها و دستگاه‌های موسیقی ایرانی آشنا ساخت.

نریمان بعدها در گفت‌وگویی درباره نخستین تجربه‌هایش از موسیقی گفته بود: «چهار ساله بودم که عاشق موسیقی شدم. همیشه تار پدر را برمی‌داشتم و کتک هم می‌خوردم، چون سیم‌های سازش را پاره می‌کردم.» همین علاقه باعث شد پدرش در پنج سالگی سه‌تاری کوچک برای او بسازد تا بتواند راحت‌تر ساز بنوازد.

آغاز راهی که به عود ختم شد

اگرچه نریمان نواختن تار و سه‌تار را نیز به خوبی فرا گرفت، اما صدای عود که از کودکی با نوازندگی پدربزرگش شنیده بود، مسیر زندگی هنری او را تغییر داد. او ابتدا با «تار باس» که صدایی نزدیک به عود داشت کار خود را آغاز کرد و پس از تهیه نخستین عود، تمام توان خود را صرف شناخت و توسعه این ساز کرد.

در آن سال‌ها عودنواز شاخصی در موسیقی ایران وجود نداشت و نریمان حتی برای شناخت امکانات این ساز با موسیقیدانان کشورهای عربی، از جمله محمد عبدالوهاب، مکاتبه و گفت‌وگو کرد.

از رادیو مشهد تا ارکستر گل‌ها

فعالیت حرفه‌ای منصور نریمان از ۱۴ سالگی در رادیو مشهد آغاز شد. پس از همکاری با رادیو شیراز، با معرفی عبدالوهاب شهیدی به رادیو تهران رفت و در کنار استادانی همچون جلیل شهناز، فرهنگ شریف و پرویز یاحقی به فعالیت پرداخت.

او همچنین همکاری گسترده‌ای با ارکستر گل‌ها داشت و برای بسیاری از خوانندگان مطرح موسیقی ایرانی آهنگسازی کرد.

حمایت روح‌الله خالقی

یکی از مهم‌ترین نقاط عطف زندگی نریمان، آشنایی با روح‌الله خالقی بود. او که آموزش موسیقی را به صورت تجربی و با گوش آغاز کرده بود، از طریق نامه‌نگاری با خالقی از راهنمایی‌های این موسیقیدان برجسته بهره برد.

خالقی علاوه بر ارسال کتاب‌های آموزشی، او را برای ادامه تحصیل در هنرستان موسیقی دعوت کرد. هرچند شرایط خانوادگی اجازه مهاجرت به تهران را نداد، اما همین ارتباط زمینه رشد علمی نریمان را فراهم کرد و بعدها خود او سال‌ها در هنرستان موسیقی به تدریس پرداخت.

میراث ماندگار پدر عود ایران

منصور نریمان تنها یک نوازنده برجسته نبود؛ او با پژوهش، آموزش، آهنگسازی و تدوین شیوه نوازندگی عود، نقش مهمی در احیای این ساز در موسیقی دستگاهی ایران ایفا کرد. بسیاری از نوازندگان نسل جدید عود، خود را شاگرد مستقیم یا غیرمستقیم مکتب او می‌دانند.

یازدهمین سالگرد درگذشت این هنرمند، فرصتی است برای مرور زندگی موسیقیدانی که از کودکی با عشق به صداهای ساز آغاز کرد و در نهایت نامش برای همیشه با عود و موسیقی اصیل ایران گره خورد.

نوشته های مشابه
برنامه استعدادیابی خوانندگی «صحنه» با اجرای فرزاد فرزین
رئالیتی‌شوی موسیقی در راه نمایش خانگی

برنامه استعدادیابی خوانندگی «صحنه» با اجرای فرزاد فرزین

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.