یکشنبه / ۱۸ مرداد / ۱۴۰۵ Sunday / 9 August / 2026
×
افزایش هزینه‌های تولید و کاهش بازگشت سرمایه، انتشار آثار موسیقی را به تصمیمی پرریسک تبدیل کرده است. با این حال، پوریا اخواص معتقد است موسیقی، به‌ویژه موسیقی ایرانی، در شرایط بحرانی همچنان یک ضرورت فرهنگی است.
همیشه بحث پول نیست؛ موسیقی ایرانی یک ضرورت فرهنگی است

به گزارش ویدئوخبر، در سال‌های اخیر افزایش هزینه استودیو، تجهیزات، دستمزد عوامل و انتشار آثار، شرایط تولید موسیقی ایرانی را دشوارتر کرده است. در چنین وضعیتی، انتشار یک قطعه برای بسیاری از هنرمندان علاوه بر تصمیمی هنری، به یک ریسک اقتصادی تبدیل شده است.

پوریا اخواص، خواننده موسیقی ایرانی، در گفت‌وگویی درباره وضعیت تولید و انتشار موسیقی، تأکید کرد که با وجود مشکلات اقتصادی، تصمیم هنری همچنان باید در اولویت قرار داشته باشد.

او درباره انتشار آثار موسیقایی گفت: «امروز انتشار یک اثر، هم یک تصمیم هنری است و هم یک ریسک اقتصادی»، اما به اعتقاد او موسیقی اصیل ایرانی از ضرورت بیان شکل می‌گیرد و نه صرفاً محاسبات اقتصادی.

چرا هنرمندان همچنان موسیقی تولید می‌کنند؟

اخواص معتقد است مسئولیت هنرمند در برابر فرهنگ و مخاطب، یکی از مهم‌ترین انگیزه‌ها برای ادامه تولید است.

به گفته او، اگر یک اثر بتواند حتی بر تعداد محدودی از شنوندگان تأثیر بگذارد و بخشی از حافظه موسیقایی جامعه را شکل دهد، انتشار آن ارزشمند خواهد بود. بنابراین انگیزه اصلی برای تولید اثر، لزوماً درآمد نیست و خلق و ماندگاری می‌تواند نقش مهم‌تری داشته باشد.

انتشار موسیقی در روزهای بحران

شرایط اجتماعی و اقتصادی می‌تواند حتی زمان انتشار یک اثر را تغییر دهد. اخواص معتقد است زمان انتشار بخشی از هویت یک اثر است و هنرمند باید با توجه به فضای عمومی جامعه، زمان‌بندی انتشار آثار خود را بازنگری کند.

او در عین حال تأکید دارد که اگرچه موسیقی ممکن است در روزهای بحران از اولویت‌های اقتصادی مردم خارج شود، اما از نیازهای روحی و روانی آنها جدا نمی‌شود.

به اعتقاد این خواننده، موسیقی می‌تواند در چنین شرایطی پناهگاهی برای آرامش، تأمل و حفظ امید باشد.

افزایش هزینه‌ها چه بلایی سر موسیقی می‌آورد؟

افزایش هزینه‌های تولید موسیقی، تنها به کاهش تعداد آثار منجر نمی‌شود و می‌تواند کیفیت آنها را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

هزینه استودیو، تجهیزات، دستمزد عوامل و فرآیند انتشار آثار نسبت به سال‌های گذشته افزایش یافته است. به گفته اخواص، همین مسئله باعث شده برخی هنرمندان فاصله بیشتری میان تولید آثار ایجاد کنند یا در بخش‌هایی از پروژه، از استانداردهای موردنظر خود کوتاه بیایند.

ادامه این روند می‌تواند در بلندمدت به کاهش کیفیت و تنوع تولید موسیقی ایرانی منجر شود.

موسیقی به حمایت نیاز دارد

اخواص حمایت از موسیقی را حمایت از بخشی از هویت فرهنگی جامعه می‌داند. از نگاه او، این حمایت تنها وظیفه نهادهای فرهنگی نیست و بخش خصوصی و مخاطبان نیز می‌توانند در آن نقش داشته باشند.

احترام به حقوق مادی و معنوی هنرمندان یکی از مهم‌ترین بخش‌های این حمایت است؛ چرا که بدون وجود یک چرخه اقتصادی پایدار، ادامه فعالیت حرفه‌ای بسیاری از هنرمندان دشوار خواهد شد.

ارتباط با مخاطب مهم‌تر از درآمد

یکی از تغییرات مهم در شرایط فعلی، نقش انتشار موسیقی در حفظ ارتباط میان هنرمند و مخاطب است.

اخواص معتقد است انتشار اثر امروز بیش از آنکه یک مدل اقتصادی باشد، راهی برای ادامه گفت‌وگوی هنرمند با مخاطب است. این ارتباط می‌تواند به‌عنوان سرمایه‌ای اجتماعی و فرهنگی، زمینه تولید پروژه‌های بزرگ‌تر و ماندگارتر را در آینده فراهم کند.

هنرمند محتاط‌تر نشده، مسئولانه‌تر شده است

شرایط اجتماعی می‌تواند روی انتخاب شعر، فضای موسیقی و زمان انتشار آثار تأثیر بگذارد. اخواص می‌گوید این تغییر به معنای محافظه‌کاری نیست، بلکه نوعی مسئولیت‌پذیری در برابر مخاطب و شرایط جامعه است.

او تأکید دارد که انتخاب عناصر مختلف یک اثر باید با حال‌وهوای جامعه هماهنگ باشد، بدون آنکه هنرمند نگاه هنری خود را کنار بگذارد.

خطر کاهش آثار جدی

یکی از نگرانی‌های جدی درباره ادامه فشارهای اقتصادی، کاهش تولید آثار عمیق و پژوهش‌محور است.

این آثار معمولاً زمان و هزینه بیشتری نیاز دارند و در مقایسه با آثار سریع و کم‌هزینه، بازگشت اقتصادی کمتری دارند. به همین دلیل، ادامه شرایط فعلی می‌تواند هنرمندان را به سمت تولید آثار کم‌هزینه و زودبازده سوق دهد.

چنین اتفاقی می‌تواند در بلندمدت بر آینده موسیقی ایرانی تأثیر بگذارد و سهم آثار جدی، پژوهشی و ماندگار را کاهش دهد.

دغدغه اصلی جامعه موسیقی چیست؟

از نگاه پوریا اخواص، مهم‌ترین دغدغه جامعه موسیقی امروز، نبود یک چرخه پایدار برای تولید و عرضه آثار است؛ چرخه‌ای که به هنرمند اجازه دهد بدون نگرانی دائمی درباره مسائل اقتصادی، تمرکز خود را روی کیفیت و خلاقیت قرار دهد.

او در پایان تأکید می‌کند که هنر در روزهای ناپایدار می‌تواند یکی از مهم‌ترین پناهگاه‌های انسان باشد و موسیقی ایرانی نیز با تکیه بر سابقه تاریخی خود می‌تواند از این دوره عبور کند.

به اعتقاد اخواص، انتشار موسیقی ایرانی امروز بیش از آنکه یک فعالیت اقتصادی باشد، تلاشی برای حفظ، تداوم و انتقال یک میراث فرهنگی است. اقتصاد هنر اهمیت دارد، اما اگر نگاه فرهنگی به هنر تضعیف شود، در نهایت چیزی برای سرمایه‌گذاری اقتصادی نیز باقی نخواهد ماند.

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.